Karma Test 14

Question 1

“Bırakmak” sözcüğü aşağıdakilerin hangisinde, “Bıraksalar Kocatepe’den Afyon Ovası’na atlayacaktı.” cümlesindekiyle aynı anlamda kullanılmıştır?

Accepted Answer

Yaz geldi ya, annesi bıraksa bu bacaksız akşama kadar sokakta oynayacak.

Question 2

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük, mecaz anlamda kullanılmamıştır?

Accepted Answer

_Doğa sevgisi_, en uç noktasına ulaşmış büyük bir tutkudur bu şairde.

Question 3

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim, açıklamasıyla birlikte verilmiştir?

Accepted Answer

Müşterilere kaba davranan bu memurun kulağının bükülmesi, dikkatli olması için uyarılması gerekiyor.

Question 4

Eleştiriye gönül veren, onu kendine özgü kurallarıyla açıklayan, bağımsız bir tür olarak gören yazarlar yoktu o günlerde. Sanatçıya ve yapıta ciddiyetle yaklaşan, bütünleyici, sistematik bir çözümleme yöntemini esas alan bir anlayış gelişmemişti. Eleştirmenliğe soyunanlar güncele abanıyor, bilimselliğe sürekli teğet geçiyorlardı.

Bu parçada geçen “güncele abanmak” sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Accepted Answer

Kalıcılığı gözetmeyen, popüler, gelip geçici bir anlayışla hareket etmek

Question 5

Ömür, umuttan önce bitmeli.

Bu cümleden, aşağıdaki yargılardan hangisi çıkarılamaz?

Accepted Answer

Umutsuz insan, yaşamamalıdır.

Question 6

Numaralanmış cümlelerin hangisinde “tehdit” anlamı yoktur? I. Sınıflar ve koridorlar istediğim gibi tertemiz olmazsa vay halinize! II. Size bir saat süre veriyorum, bu süre içinde ödevlerinizi yapmayın da göreyim. III. Yeni aldığım bu eşyalara, benden izinsiz dokunanın elini kırarım. IV. Biraz oturup dinlenin, kurulanın önce, öyle terli terli soğuk su içmeyin! V. Bir daha böyle abuk sabuk önerilerle karşıma çıkarsan karışmam.

Accepted Answer

IV.

Question 7

(I) Ören yerlerini, tarihsel kalıntıları gezmekten herkes zevk almayabilir. (II) Hatta çoğu insan onları, modası geçmiş, önemini çoktan yitirmiş taş yığınları olarak görebilir. (III) Çağlar öncesinin göz kamaştırıcı medeniyetlerini ilkellikle niteleyebilir. (IV) Belki de onların tamamen yok edilmesini, ortadan kaldırılmasını isteyenler bile vardır. (V) Oysa tarih bilincinin zihinlerde kalıcılığını başka neyle sağlayabiliriz?

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde “tahmin, olasılık” anlamı söz konusu değildir?

Accepted Answer

V.

Question 8

(I) Her kalıbı belirleyen, biçimlendiren bir içerik vardır. (II) Bu yüzden biçimin içerikten ayrı olarak düşünülmesi olanaksız bir şeydir. (III) Yani ne yalnız biçimde ne de yalnız içerikte yenilik düşünülebilir. (IV) Her yeniliğin, biçimle birlikte içerikte de aranması gerekir. (V) Bir sanatçı bu ikisi arasındaki ilişkiyi doğru olarak saptayabildiği oranda iyi sanatçıdır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangi ikisi aynı anlama gelmektedir?

Accepted Answer

III. ve IV.

Question 9

(I) Yazar bu üç yapıtında da okuru masalsı bir evrene sürüklüyor ve bunu ustaca başarıyor. (II) Daha önceki yapıtlarında olduğu gibi burada da olağanüstü olaylarla karşılaşıyoruz ve bunu hiç yadırgamadan okuyoruz. (III) Ancak bu son yapıtında yazar, daha alaycı gözlerle bakıyor her şeye. (IV) Yer yer müthiş birer kara mizah örneği sayılabilecek ögelerle karşılaşıyoruz. (V) Özellikle Anadolu kasabalarında, evde kalmış kızlar ve evlenme çağına gelmiş genç tüccarlarla ilgili konulara değiniyor.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisi, kanıtlanabilirlik yönünden diğerlerinden farklıdır?

Accepted Answer

V.

Question 10

Bilgeliği “bir insanın kendi düşüncesine, bütün öbür düşünceleri hiçe sayarcasına önem vermesini hor gören bir tutum” sayanlara katılıyorum. Ne diyor Valery: “Bizim düşüncemize, kendi düşüncemiz olduğu için inanmamayı öğrenmeliyiz. Tersine onu kuşkuyla karşılamalıyız.” Ama politikacılar, Valery gibi düşünmüyorlar. Onlar, kendi düşüncelerini en üstün, en mantıklı, en işlevsel düşünce sanıyorlar.

Bu parçanın anlatımında, aşağıdakilerin hangileri bir arada kullanılmıştır?

Accepted Answer

Tanık gösterme – karşılaştırma

Question 11

(I) Genel sanat görüşümde olduğu gibi, tiyatroda da ulusal tiyatrodan yanayım. (II) Ne var ki şimdiye dek sahnelenmiş ya da yayımlanmış oyunlarımın ulusal olmadığı sanılmıştır. (III) Çünkü özellikle tiyatroda, ulusal olanla yerel ve bölgesel olan birbirine karıştırılmaktadır. (IV) Bence, tiyatroda ulusal olmak, kısaca, o ulusa özgü genel davranış niteliğini tiyatro biçiminde yansıtmak diye tanımlanabilir. (V) Ulusallık, o ulus insanlarının herhangi bir olay karşısında takındıkları genel davranış demektir. (VI) Bu davranış yalnız o ulus insanına özgüdür ve yalnız onları yansıtır.

Bu parça iki ayrı paragrafa bölünmek istense, ikinci paragraf kaç numaralı cümleyle başlar?

Accepted Answer

V.

Question 12

Beşiktaş’ın diğer iki kulübün ardından daha az büyükmüş gibi göründüğü doğru ama bu görüntü başka bir toplumsal anlayış gerçeğinden kaynaklanıyor. Beşiktaşlılar, Baba Hakkı zamanından beri başarının altını çizmemişlerdir. Şampiyonlukların, kupaların, yıldızların üzerinde çığlık çığlığa tepinmemişlerdir. Beşiktaş’ın çizgisi budur.

Bu parçaya göre Beşiktaş’ın çizgisi aşağıdakilerin hangisiyle nitelendirilebilir?

Accepted Answer

Alçakgönüllü

Question 13

- - - -. Söz gelimi, son derece yoksul ve cahil bir işçiye, günlüğünü ödeyip bir kuyu açtırabilirsiniz. Aynı işçiye, yine günlüğünü ödeyip bu kuyuyu doldurtabilirsiniz. Bu işi bitirdikten sonra, aynı adamdan kuyuyu tekrar açmasını isteyecek olursanız, canının sıkıldığını fark edersiniz. Ne çare ki ekmek parası için işi yine kabul edecektir. Fakat kuyuyu tekrar açtıktan sonra doldurmasını isterseniz, o muhtaç adam bile bırakır gider. Karın doyurmak pahasına da olsa onu işe devam ettiremezsiniz. Anlam akışı dikkate alındığında, bu parçanın başına aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Accepted Answer

İnsanlarda, yaptıkları işin yaralı olduğunu görmek gibi samimi bir istek vardır

Question 14

Bir tiyatro yazarı olarak, tiyatro bütününü oluşturan parçalardan biri saydığım seyirciyi göz önünde tutmadan bu sanatın tamamlanabileceğine pek inanmıyorum. Ama bu, seyircisine göre iş yapılmalı anlamına da alınmamalıdır. Yalnız tiyatroda değil, tüm sanatlarda amaç, her insanda var olan yaratıcılık gücünü, o sanat dalı ile harekete geçirmeye yönelik olmalıdır.

Bu parça, aşağıdaki sorulardan hangisinin cevabı olabilir?

Accepted Answer

Oyunlarınızı yazarken onların seyircileri nasıl etkilediğini göz önünde tutar mısınız?

Question 15

Sanatçının herhangi bir düşünüre üstünlüğü insanı sıkmamasından, eğlendirerek öğretebilmesinden geliyor. Başkalarından dinleyemeyeceğimiz şeyleri o anlatınca dinliyoruz. Ya kötü bir kişiyse, bizi kandırıp başka yollara sürüklerse… Olabilir, sanatçının yanılması, kötülüğe araç edilmesi görülmemiş şey değil. Ama öylelerinin arasından da büyük sanatçı çıkmıyor. Bildiğim eski yeni bütün sanatçıları düşünüyorum, hepsi de doğruyu söylemiş, çağının önünde yürümüş insanlar. Gerçekten inanmadıkları sözler çıkmamış ağızlarından. İnsanlığa yeni haberler getirmişler, köşe başlarında insanların yoluna ışık tutmuşlar.

Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Accepted Answer

Sanatını kötülüğe âlet edenler hiçbir zaman büyük sanatçı olamazlar.

Question 16

İnsan için ya da toplum için eskiden yazgı sayılan çoğu olgu, artık bilimin avuçları arasındadır. Nice ölümcül hastalığın çaresi bulunmuştur. Artık ne zenginlik bir yazgıdır ne de yoksulluk. İnsanda ve toplumda az gelişmişlik ya da geri kalmışlık yazgı değildir. Toplumbilim, tarihsel olayların yasalarını açıklamıştır; ekonomi bilimi kalkınmasının sırlarını keşfetmiştir.

Bu parçadan çıkarılabilecek en kapsamlı yargı, aşağıdakilerden hangisidir?

Accepted Answer

Bilim, insan ve toplum için yazgı sayılan birçok konuyu çözecek kadar ilerlemiştir.

Question 17

Bir zamanlar benim de severek yapmış olduğum kitap yayıncılığı, her şey yolunda gittiği sürece ilginç, zevkli, insana haz veren bir uğraştır. Sürekli olarak yazarlarla, çevirmenlerle konuşursunuz; çevrenizde sanat ve kültür insanları vardır. Matbaa aşaması da hoş antimon kokusu ve Heidelberg baskı makinelerinin müzik gibi gelen monoton sesiyle bir alışkanlık yaratır. Ama bu işin, dağıtıcılardan para tahsilatı, kitapevlerinde yer alabilmek, çekler, senetler gibi çok tatsız yanları da vardır. Buna rağmen kitap âşığı birçok genç insan, bütün zorlukları göğüsleyerek yayınevi kurma yolunu seçer. Matbaada basılıp ciltlenen yeni kitapları, fırından çıkmış, dumanı hâlâ tüten ekmekler gibi severler; koklarlar. Böyle kişisel yayıncılık girişimleri, ne yazık ki büyük yayınevleriyle, bankaların yaptıkları yayınlarla kolay kolay mücadele edemez ve bazıları kapanmak zorunda kalır.

Bu parçadan aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?

Accepted Answer

Yayıncılık işinde başta bankalar olmak üzere birçok büyük yayınevi işin başlangıcında sizi destekler.

Question 18

Tam çağı işe başlamanın doğan günle / Buldum o kitapları yeniden / Her satırında buram buram alın teri / Her sayfası günlük güneşlik / Utanmıyorum suçun tümü benim değil / Alfabelik çocuk oldum yeniden / Duygularını, düşüncelerini böyle dile getiren bir kimse aşağıdakilerden hangisiyle nitelendirilemez?

Accepted Answer

Sabırsız

Question 19

Romandaki temel eksen, iktidarı çevresinde ışık görmüş pervaneler gibi dönen insanlar üzerine kurulu. İktidar insanları değiştiriyor. İktidar öyle görkemli bir şey ki “bakışıyla her canlıyı kımıltısız hale getiren bir engereğin bile gözünü kamaştırıyor.” Romanın kahramanı zenci hadım da iktidar yamaçlarına yakın duran ezilmiş bir adam tipi. Bazen kahraman, bazen korkak. Kimi zaman kendisini imparatorluk ailesine eş görüyor, kimi zaman bir hamamböceği kadar değersiz. Roman, iktidar ateşiyle kıvranan insanları konu ediniyor. Bu yüzden tarihsel değil, tarihi dekor olarak seçmiş bir roman türü. Ortega Gasset: “Tarih, insan gerçeğini anlamanın tek yoludur.” diyordu. Sahakespeare’in bütün trajedilerini gerçek olaylara dayandırması ve tarih üzerine kurması rastlantı değil. Hamlet’i okuduğumuz zaman geçmiş yüzyıllardaki Danimarka sarayının yaşamını değil, insan ruhunun akla ziyan kargaşasını algılıyoruz.

Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisine başvurulmamıştır?

Accepted Answer

Öyküleme

Question 20

Evet, insan soyu şiddete ve yok etmeye yatkın. Bunu hepimiz görüyoruz. Mesela televizyonlarda, insan bedeninin olağan bir parçası olan kadın memesi sansürlenirken insanın insana uyguladığı akıl almaz dehşet serbestçe gösteriliyor. Dünyada soyun devamı için gerekli olan ve herkesin yaptığı cinsel eylemler yasaklanırken makineli tüfeklerle insanların biçildiği, kafaların koptuğu, gözlerin oyulduğu sahnelere hiç itiraz yok. Oysa sevişmek dünyaya bir canlı getirmek güdüsüyle ilgilidir, şiddetin eğilimi ise o canlıyı yok etmek. Akıllı bir dünyada hangisi yasaklanır dersiniz?

Bu parçanın anlatım biçimi aşağıdakilerden hangisidir?

Accepted Answer

Tartışma

Question 21

(I) Sophokles, insanların tekrar çocuklaşmak için yaşlandığını söylemişti. (II) Ama herkes bu düşüncede değil. (III) Bu sözde herhalde doğruluk payı var. (IV) Bir zamanlar Samuel Beckett’in gençliğe dönmek istemediğini belirten bir sözünü okumuştum. (V) Gençlik hırslarından, ateşli duygulardan, acıyla kıvranmalardan bir cehennem gibi söz ediyor ve yaşlılıkta kavuştuğu huzuru kaybetmek istemediğini söylüyordu. (VI) Çünkü insan yetişkin hırslarından arınmaya başlayınca çocuk saflığına tekrar dönme olanağına kavuşuyor. (VII) Ernest Hemingway gibi, yaşlı bir adam olamaya dayanamayan ve elden ayaktan düşmeden hayatına kendi elleriyle son verme iradesiyle tüfeği ağzına sokup ateş eden yazarlara da rastlanıyor.

Bu parçada anlam bütünlüğünü sağlamak için hangi cümlelerin yeri değiştirilmelidir?

Accepted Answer

II. ve VI.

Question 22

İnsanoğlu ilk çağlardan beri mutlak ve tabii güzellikle yetinmez, yetinmemiştir. O, bu iki kaynaktan hareketle ve onlardan aldığı ilhamla, hep yeni güzellikler ortaya koyma peşinde koşmuştur. Bu amaçla çevresindeki tabiat, varlık, eşya, ses, renk, şekil, hareket, olay ve hayatın akışına yeni bir şekil, düzen ve nizam verme gayreti içine girmiştir. Böylece bir gayretin insan ruhundaki güzellik duygusundan kaynaklandığı ve çevreyi, dünyayı ve hayatı daha güzel kılma amacına yönelik olduğu açıktır. İşte bu noktada da suni bir güzellik olan sanat ile karşılaşırız.

Bu parçadan çıkarılabilecek en kapsamlı yargı aşağıdakilerden hangisidir?

Accepted Answer

İnsanoğlunun doyumsuzluğu yapay bir güzellik olan sanatın ortaya çıkmasını sağlamıştır.

Question 23

Türk-İslam geleneği düşünceye pek önem vermez. Gazali’nin etkisi altında gelişmiş olan entelektüel hayatımız, “müminlerin inancını zayıflatacağı” gerekçesiyle bilime bile kuşkulu gözlerle bakar. Oysa büyük Aristoteles yorumcusu, Kurtuba Müftüsü İbn Rüşd’ün yolu takip edilseydi bugün Türk entelijansiyası bambaşka bir noktada olabilirdi. Halk kültürümüzde de düşünme eylemini öven bir tek söz yoktur ama tersi örneklere bol bol rastlanır: “Nasrettin Hoca’nın hindisi gibi düşünmek” deyiminin yanına “Düşün, düşün …tur işin”, “Karadeniz’de gemileri batmış gibi düşünmek”, “Ayağını sıcak, başını serin tutmak ve derin düşünmemek” gibi birçok halk sözünü koyabiliriz. Böylece insan oğlunun en soylu eylemlerinden birisi olan düşünmek, bu toprakların geleneğinde yararsız, gereksiz hatta tehlikeli ilan edilmiş. Böyle bir çorak toprakta “deneme” türünün gelişmesine olanak yoktu ve olamadı.

Bu parçada aşağıdaki sorulardan hangisinin yanıtı yoktur?

Accepted Answer

Halk kültüründeki deyimlerin Türk edebiyatına etkisini açıklar mısınız?

Question 24

(I) Yaşar Kemal’i okuyanlar sayfaların ve satırların içinde kaybolurlar. (II) Farkına varmadan bir yaşamın içine girer ve onu yaşadıklarını sanırlar. (III) Anlatımındaki duyarlılık dolu hava ve canlılık bir anda ruhlarını sarar. (IV) Eserleri yaşamın içinden gelen bir güçle çarpıcı ve sürükleyicidir. (V) O etkilenmişlikle farkına varmadan bir yaşamın içine girer, orada kendileriyle karşılaşırlar.

Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Accepted Answer

V.

Question 25

Bir yazarla ilgili aşağıdaki açıklamalardan hangisi ayraç içindeki özellikle uyuşmamaktadır?

Accepted Answer

Az sözle çok şey anlatmak ister. (Özgünlük)

Karma Test 14

Diğer Türkçe Testleri